Almanya'nın, Fransa ve İspanya ile yürüttüğü altıncı nesil savaş uçağı projesinin başarısızlığa uğramasının ardından savaş uçakları, insansız hava araçları (İHA), uydular ve sensörleri tek ağ altında birleştirecek ulusal bir hava muharebe sistemi geliştirmek için harekete geçtiği öne sürüldü.

POLITICO'nun ulaştığı Almanya Savunma Bakanlığı belgelerine göre Berlin yönetimi, Münih merkezli savunma şirketi Helsing ile yaklaşık 580 milyon euroluk bir sözleşme hazırlığında. Sözleşme kapsamında şirketin, Combat Fighter System Nucleus (CFSN) adı verilen sistemin temel yazılımı ve test altyapısını geliştirmesi planlanıyor.

Belgelere göre Helsing, iki deneysel insansız savaş uçağı, iki yer kontrol istasyonu, yer destek altyapısı, işletim sistemi yazılımı, otonom görev yazılımları ve ileride farklı sistemlerin entegre olabileceği devlete ait ortak bir referans mimarisi geliştirecek.

CFSN, Almanya'nın başarısızlıkla sonuçlanan Future Combat Air System (FCAS) projesinin ardından geliştirdiği ulusal girişim olarak değerlendiriliyor. FCAS kapsamında yer alan yeni nesil savaş uçağı programı Fransız ve Alman şirketleri arasındaki anlaşmazlıklar nedeniyle durdurulurken, savaş uçakları, sensörler ve insansız sistemleri birbirine bağlayacak "combat cloud" konseptinin geleceği belirsizliğini koruyor.

İç yazışmalarda CFSN'nin yalnızca araştırma projesi olmadığı, geleceğin ağ merkezli hava harekâtının temel omurgası olarak görüldüğü ifade edilirken, projenin siyasi açıdan hassas olduğu da vurgulanıyor.

Savunma Bakanlığı'nın değerlendirmelerinde sistem mimarisinin tek bir tedarikçiye bağımlı olmaması gerektiği belirtilmesine rağmen ilk aşamada ana yüklenici olarak Helsing'in seçilmesi dikkat çekiyor.

İhale değerlendirmesinde Airbus Defence and Space, MBDA Germany, Diehl Defence ve Helsing'in incelendiği, ancak gerekli tüm teknik şartları karşılayan tek şirketin Helsing olduğu kaydedildi.

Belgelerde ayrıca MBDA Germany, Grob Aircraft, Hensoldt ile Rohde & Schwarz'ın projede alt yüklenici olarak yer alacağı ifade edildi.

Savunma Bakanlığı'nın projeyi Avrupa Birliği'nin standart ihale kurallarından ulusal güvenlik gerekçesiyle muaf tutmayı planladığı belirtilirken, 2027'de başlayacak ikinci aşama için ayrıca parlamento onayı alınmamasının hedeflendiği öne sürüldü.

Normal şartlarda 25 milyon euronun üzerindeki savunma projeleri Almanya Federal Meclisi'nin Bütçe Komisyonu'nun onayına tabi bulunuyor. Belgeler, bakanlığın bu denetimi sınırlama girişiminin yeni tartışmalara yol açabileceğine işaret ediyor.

Sözleşme kapsamında devletin tamamlanmış bir ürün satın almak yerine deneysel geliştirme çalışmalarının maliyetlerini karşılayacağı, nihai maliyetlerin henüz netleşmediği ancak toplam harcama tavanı ve iş paketlerine getirilecek üst sınırlarla riskin kontrol altına alınmasının hedeflendiği belirtildi.

Savunma Bakanlığı sözcüsü, parlamentodaki değerlendirme süreci tamamlanmadan tedarik projeleri ve şirketler hakkında yorum yapmayacaklarını açıklarken, Helsing de konuya ilişkin değerlendirmede bulunmadı.

Sızan belgeler, Berlin'in FCAS'ın yeniden canlandırılmasını beklemek yerine Avrupa'nın gelecekteki savaş uçakları, insansız sistemleri ve sensörlerinin birlikte çalışmasını sağlayacak ulusal bir hava muharebe mimarisi geliştirme yolunda ilerlediğini ortaya koyuyor. (İLKHA)