Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD), Gazze'deki ekonomik durumu dünyada kayda geçen en ağır ekonomik kriz olarak nitelendirdi. Saldırılar nedeniyle bölgedeki ekonomik tesislerin yüzde 92'sinin yıkıldığı veya zarar gördüğü, işsizlik oranının yüzde 78'e ulaştığı bildirildi.

UNCTAD Genel Sekreter Vekili Pedro Manuel Moreno, Cenevre'de düzenlediği basın toplantısında Filistin ekonomisinin onlarca yıllık kalkınma kazanımlarını kaybettiğini belirterek Gazze'deki ekonomik ve insani krizin benzeri görülmemiş boyutlara ulaştığını söyledi.

UNCTAD'ın son raporuna göre, Ekim 2023'ten bu yana Gazze'deki ekonomik tesislerin yüzde 92'si zarar gördü veya tamamen yıkıldı. 2025'te kişi başına düşen gayrisafi yurt içi hasıla ise yalnızca 212 dolar olarak gerçekleşti. Bu rakam, günlük yaklaşık 58 sente ve 2022 seviyesinin yüzde 17'sine karşılık geliyor.

Üretim çöktü, işsizlik yüzde 78'e çıktı

Rapora göre Gazze'de işsizlik oranı yüzde 78'e yükselirken çalışma çağındaki nüfusun yüzde 90'ından fazlası istihdam dışında kaldı. Savaşın başlamasından bu yana yüz binlerce işin kaybedildiği ve bunun milyarlarca dolarlık iş gücü gelirinin yok olmasına yol açtığı belirtildi.

Ekonominin temel üretim sektörlerinde de ağır kayıplar yaşandı. Tarım ve sanayi üretimi 2022'ye kıyasla yüzde 94 gerilerken inşaat sektöründeki daralma yüzde 99'a ulaştı.

Gazze'deki tarım arazilerinin yüzde 1,5'inden daha azının zarar görmeden kullanılabilir durumda kaldığı kaydedilirken, bölge halkının gıda yardımlarına bağımlılığının arttığı bildirildi.

Fiyatlar yüzde 274 arttı

Ekonomik yıkımın yanı sıra fiyatlarda da büyük artış yaşandı. Gazze'de 2025'te genel fiyat düzeyinin 2022'ye göre yüzde 274 daha yüksek olduğu belirtildi.

UNCTAD, Gazze'nin yeniden toparlanması ve yeniden inşası için yaklaşık 71,5 milyar dolara ihtiyaç duyulduğunu açıkladı. Maddi altyapıdaki hasarın 35,2 milyar dolar, ekonomik ve sosyal kayıpların ise 22,7 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor.

Raporda, ekonominin yeniden işler hale getirilebilmesi için tarım, sanayi, inşaat, enerji ve teknoloji sektörlerinin yeniden yapılandırılması, bankacılık sisteminin korunması ve Filistin yönetiminin gelir kaynaklarının güvence altına alınması gerektiği vurgulandı. (İLKHA)