İsviçre'de nüfusun 2050 yılına kadar 10 milyonla sınırlandırılmasını öngören ve aşırı sağcı İsviçre Halk Partisi'nin (SVP) desteklediği tartışmalı referandum, hafta sonu yapılacak oylamayla sonuçlanacak.

Kabul edilmesi halinde hükümet, ülke nüfusunun 2050 yılına kadar 10 milyonu aşmaması için çeşitli önlemler almak zorunda kalacak. Teklif, nüfusun belirtilen tarihten önce 9,5 milyona ulaşması durumunda aile birleşimi, oturma izinleri ve iltica başvurularına yönelik daha sıkı kısıtlamalar getirilmesini öngörüyor.

Daha da önemlisi, nüfusun 2050'den önce 10 milyon sınırını aşması halinde İsviçre'nin Avrupa Birliği (AB) ile yürürlükte bulunan serbest dolaşım anlaşmasından çekilmesi gerekecek. Bu durum, ülkenin AB tek pazarına erişimini de sona erdirebilir.

İsviçre'nin doğrudan demokrasi sistemi kapsamında, 18 ay içinde 100 bin imza toplayan halk girişimleri referanduma sunulabiliyor. Göç karşıtı söylemleriyle bilinen SVP, son yıllarda bu mekanizmayı sıkça kullanan siyasi aktörlerden biri olarak öne çıkıyor.

Resmi verilere göre İsviçre'nin nüfusu, AB ile serbest dolaşım anlaşmasının yürürlüğe girdiği 2002 yılından bu yana yüzde 23 artış gösterdi. Aynı dönemde ülke ekonomisi de yaklaşık yüzde 24 büyüdü. İsviçre'de yaşayanların yaklaşık yüzde 27'sini vatandaş olmayan kişiler oluşturuyor.

Referandumun destekçileri, özellikle AB ülkelerinden gelen iş gücünün konut, eğitim, ulaşım ve sosyal hizmetler üzerindeki baskıyı artırdığını savunuyor. SVP, kampanyasında kontrolsüz göçün ülkenin çok hızlı büyümesine neden olduğunu ve bunun olumsuz sonuçlarının hayatın her alanında hissedildiğini ileri sürdü.

Buna karşın İsviçre hükümeti, parlamentonun her iki kanadındaki çoğunluk, işveren örgütleri ve sendikalar referanduma karşı çıkıyor. Hükümet, teklifin kabul edilmesinin ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyeceği, iş gücü açığını artıracağı ve ülkenin refahını tehlikeye atacağı görüşünde.

İsviçre'nin önde gelen iş dünyası kuruluşlarından Economiesuisse'in Baş Ekonomisti Rudolf Minsch, öneriyi karmaşık sorunlara getirilen basit ve popülist bir çözüm olarak nitelendirdi. Minsch, nüfus sınırının konut ve ulaşım gibi yapısal sorunları çözmeyeceğini savundu.

SVP milletvekili Thomas Matter ise eleştirileri reddederek, partilerinin göçe karşı olmadığını ancak göçün ölçülü ve kontrol altında olması gerektiğini söyledi.

Uzmanlar, Avrupa genelinde göç karşıtı siyasi hareketlerin yükseliş gösterdiğine dikkat çekerken, İsviçre'deki teklifin dünyada bir ülkenin nüfusunu doğrudan üst sınırla kısıtlamaya yönelik ilk halk oylamalarından biri olduğuna işaret ediyor.

Öte yandan düşük doğum oranları ve yaşlanan nüfus nedeniyle İsviçre'nin de birçok Avrupa ülkesi gibi göçmen iş gücüne ihtiyaç duyduğu belirtiliyor. Ülkede 65 yaş üstü nüfus oranının 2055 yılına kadar yüzde 21'den yüzde 27'nin üzerine çıkması bekleniyor.

Son kamuoyu yoklamaları, referanduma karşı çıkanların son aylarda destek kazandığını gösteriyor. Anketler, "hayır" oylarının yaklaşık yüzde 52 ile önde olduğunu ortaya koyarken, yarışın başa baş geçeceğine işaret ediyor.

Sandıklar pazar günü kısa süreliğine açılacak olsa da İsviçre'de referandumlarda oyların büyük bölümü posta yoluyla kullanılıyor. Teklifin kabul edilmesi için hem halk oylamasında çoğunluğun sağlanması hem de kantonların çoğunluğunun destek vermesi gerekiyor. Sonuçların pazar günü öğleden sonra açıklanması bekleniyor. (İLKHA)