Osteoporozun ileri yaşlarda ortaya çıkan ancak temelleri çocukluk dönemine kadar uzanan bir hastalık olduğunu belirten Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Reşit Sevimli, basit düşme ve zorlanmalarla meydana gelen kırıkların kemik erimesinin habercisi olabileceğine dikkat çekti.

Malatya İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi ve Turgut Özal Tıp Merkezi'nde görevli Prof. Dr. Reşit Sevimli, halk arasında "kemik erimesi" olarak bilinen osteoporozun nedenleri, risk grupları, korunma yöntemleri ve kemik yoğunluğu ölçümü hakkında İLKHA muhabirine önemli açıklamalarda bulundu.

Osteoporozun ileri yaşlarda kemik kalitesinin yavaş yavaş bozulması ve buna bağlı olarak kırık riskinin artmasıyla ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Sevimli, hastalığın temelinde çocukluk döneminden itibaren birçok faktörün bulunduğunu söyledi.

"Kemik kalitesini çocukluk döneminden itibaren etkileyen birçok faktör var"

Kemik kalitesinin yalnızca ileri yaşlarda değil, çocukluk dönemindeki beslenme ve yaşam tarzından itibaren şekillendiğini ifade eden Prof. Dr. Sevimli, "Kemik erimesi aslında ileri yaşlarda kemik kalitemizin yavaş yavaş bozulması ve osteoporoz dediğimiz, kemik kalitesindeki bozulmadan dolayı meydana gelen kırık riskini ifade eder. Tabii bu kırık riskinin de bir temeli var. Aslında çocukluk çağındaki beslenmemizden tutun da spor aktivitemize, yaşam tarzımıza, hayat içindeki stresimize kadar birçok argüman ne yazık ki bu kemik kalitemizi etkilemekte." dedi.

"Osteoporoz kadınlarda daha sık görülüyor"

Kadınlarda menopoz sonrasında, erkeklerde ise yaşla birlikte meydana gelen hormonal değişikliklerin kemik sağlığını olumsuz etkileyebildiğini belirten Sevimli, osteoporozun kadınlarda daha sık görüldüğünü ancak erkeklerde de görülebileceğini söyledi.

Sevimli, "Özellikle bayanlarda menopoz dediğimiz hormonsal dengenin bozulmasından sonra kemik kalitesinde yavaş yavaş düşüşler meydana gelmekte. Erkeklerde de özellikle andropoz dediğimiz süreçte hormon değişikliklerinden dolayı kalsiyum emilimi yetersiz hale gelmekte ve kemik yapımızda bozulmalar, kırığa meyil ve kırık riski teşkil eden bir süreç başlamakta." ifadelerini kullandı.

"Basit düşmelerde oluşan kırıklara dikkat"

Osteoporozun en önemli göstergelerinden birinin basit travmalarla meydana gelen kırıklar olduğunu dile getiren Sevimli, özellikle el bileği, omurga ve kalça kırıklarının dikkate alınması gerektiğini belirtti.

Sevimli, "Özellikle ileri yaşlarda hamur yoğururken teyzemiz 'Bileklerimde bir ağrı hissettim.' diyor. Geliyor, bir bakıyoruz el bileklerinde çatlak var. 'Abdest alırken birden ayağım beni taşımadı. Yere düştüm, bacağımı kırdım.' deyip gelen hastalarımız var." diye konuştu.

Bu tür kırıkların her zaman ciddi bir travma sonucu oluşmadığını belirten Sevimli, "Bunların hepsinin temelinde aslında bir travma yok, bir zorlama yok, bir düşme yok. Basit bir hareketle kemik kalitesi bozulduğu için ters bir dönmede ya da ufak bir yüklenmede kırık oluşmakta." dedi.

"Kemik erimesinde en sık karşılaştığımız kırık tipleri el bileği, omurga ve kalça kırıkları"

Osteoporoz nedeniyle kemiğin sertliğini kaybettiğini ifade eden Sevimli, "El bileği kırıkları, vertebra dediğimiz omurga kırıkları, kalça kırıkları en sık karşılaştığımız kırık tipleri kemik erimesinde." ifadelerini kullandı.

"Kemik erimesinden korunmada beslenme ve spor çok önemli"

Osteoporozdan korunmada çocukluk döneminden itibaren sağlıklı beslenmenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Sevimli, özellikle süt ve anne sütünün kemik gelişiminde önemli olduğunu söyledi.

"Anne sütü kemik kalitesi ve gelişim açısından çok önemli"

Sevimli, özellikle beslenmenin çok önemli olduğu, çocuk yaşta anne sütü, beslenme açısından, kemik kalitesi açısından ve gelişim açısından çok önemli olduğunun altını çizdi. 

Orta ve ileri yaşlarda ise düzenli fiziksel aktivitenin kemik sağlığının korunmasına katkı sağladığını belirten Sevimli, beslenme, spor en öncelikli argümanlar olduğunu ifade etti.

"Her yaş grubu yaşına uygun egzersiz yapması gerekir"

Her yaş grubunun yaşına uygun egzersiz yapması gerektiğini belirten Sevimli, özellikle her yaşta hastaların yürüyüş, egzersiz, yüzme gibi spor aktivitelerini hayatlarından çıkarmamalarını tavsiye ettiklerini söyledi.

"Kemik yoğunluğu ölçümü risk grubundakiler için önemli"

Kemik erimesinin tespitinde kemik dansitometrisi olarak bilinen DEXA ölçümünün kullanıldığını belirten Sevimli, özellikle ileri yaşlarda ve risk grubunda bulunan kişilerin kemik taraması yaptırmasının önemli olduğunun altını çizdi. 

Sevimli, "Genellikle 55-60 yaş sonrası, 'Tüm kemiklerimde ağrı var.' diyen teyzeler, amcalar, genellikle romatizma yoksa temelinde bize başvurdukları zaman biz bu hastalarımızın kemik taramasını yapıyoruz." dedi.

"Sporu hayatımızdan çıkarmamamız lazım"

Kemik yoğunluğu ölçümünün yanı sıra beslenme ve egzersizin de ihmal edilmemesi gerektiğini belirten Sevimli, "Beslenme, yoğurt, süt, peynir, yumurta gibi beslenme aktiviteleriyle, sebze ağırlıklı beslenme aktiviteleriyle kalsiyumun yerine konulmasını öneriyoruz. Sporu hayatımızdan çıkarmamamız lazım. Kemik kalitemizi korumamız lazım." ifadelerini kullandı.

"Erken tanı ve tedavi kırıkların önlenmesi açısından büyük önem taşıyor"

Sevimli, osteoporoz açısından risk taşıyan kişilerin DEXA olarak bilinen kemik yoğunluğu taramasından geçirilmesinin önemli olduğunu vurgulayarak, erken tanı ve tedavinin kırıkların önlenmesi açısından büyük önem taşıdığını kaydetti.

Malatya'da başarılı bir tedavi sürecinin devam ettiğine dikkat çeken Sevimli, "Malatya'da 13 yıldır öğretim üyesi olarak ortopedi bölümümüzde hastalarımıza gerekli tetkik ve tedavileri başarılı bir şekilde yaptık. Bu süreçte Bursa'da bir özel hastaneye geçiş dönemimiz söz konusu. Hastalarımızın hepsine acil şifalar diliyorum. Memleketimize hizmetimize devam edeceğiz. Herkesten helallik istiyoruz." dedi. (İLKHA)