Malatya genelinde buğday ve arpa üretiminde sezonun verimli geçtiğini ancak açıklanan alım fiyatlarının üreticinin beklentisini karşılamadığını belirten Battalgazi Ziraat Odası Başkanı Bayram Alışık, "Üreten kazanmıyor, tüketen kazanmıyor ama aracıların hepsi bu işten nemalanıyor." dedi.

Malatya'da buğday ve arpa hasadının ardından üreticilerin yaşadığı sorunlara dikkat çeken Battalgazi Ziraat Odası Başkanı Bayram Alışık, verimlilik, ürün fiyatları, artan girdi maliyetleri ve tarımda genç nüfusun azalmasına ilişkin İLKHA muhabirine değerlendirmelerde bulundu.

Yağışların geçen yıla göre daha iyi gitmesinin ürün verimliliğine olumlu yansıdığını belirten Alışık, sulu ve susuz arazilerde elde edilen verimleri açıkladı.

Alışık, "Malatya genelinde yağışların diğer seneye göre biraz daha iyi gitmesi, sezonda beklenen ürün verimliliği iyidir diye düşünüyorum. Sulu tarlalarda dekar başına yaklaşık ortalama 500 kilogram, susuz yerlerde ise 230'dan 250 kilogram arasında dekar başına bir gelir oldu. Arpada da 250 ve susuzda da 220-230 kilogram civarında dekarda bir gelir elde edildi." dedi.

"Açıklanan fiyatlar üreticimizi memnun etmedi"

Üretimde verim açısından sezonun beklentileri karşıladığını ancak ürün fiyatlarının üreticiyi memnun etmediğini ifade eden Alışık, açıklanan fiyatların beklentilerinin altında kaldığını söyledi.

Alışık, "Ama istediğimiz fiyatlar açıklanmadı. Satış konusunda yani üreticinin ve bizlerin beklediği fiyatlar maalesef açıklanmadı. Malumunuz Bakanlık buğdayın tonunu 16 bin 500, arpanın ise 12 bin 750 olarak açıkladı. Bizim beklentimiz buğdayın 20 bin civarında, arpanın ise 15-16 bin civarında açıklanmasıydı. Ama maalesef açıklanan fiyatlar üreticimizi memnun etmedi. Bizleri de etmedi. Dolayısıyla üretici verdiği emeğin karşılığını almadı diye düşünüyorum." ifadelerini kullandı.

"Tekelleşmiş bir ticaret anlayışı mevcut"

Tarım sektöründe pazarlama sürecinin üreticiler açısından önemli bir sorun haline geldiğini savunan Alışık, özellikle aracıların yüksek kazanç elde ettiğini, üreticinin ise emeğinin karşılığını alamadığını dile getirdi.

Alışık, "Pazarlama süreci gerçekten sadece buğday, arpada değil, tarımın bütün alanlarında maalesef, üzülerek söylüyorum, tekelleşmiş bir ticaret anlayışı mevcut. Dolayısıyla üreten kazanmıyor, tüketen kazanmıyor ama aracıların hepsi bu işten nemalanıyor. Büyük oranlarda kazançlar elde ediyorlar." diye konuştu.

Üreticinin ekimden hasada kadar çok sayıda maliyet ve stresle karşı karşıya kaldığını belirten Alışık, ürününü hasat ettikten sonra da satış kaygısı yaşadığını söyledi.

Alışık, "Üretici bir ürünü üretirken gerçekten üretim konusu bir stres, maliyet ayrı bir stres. Tam ürünü hasat etti, bu sefer satma ayrı bir stres. Yani çiftçinin hayatının büyük çoğunluğu üreticinin maalesef hep stresle geçiyor. Ürettiğinin karşılığını almıyor. Bu almayınca da üreticinin üretim direnci düşüyor, şevki düşüyor." dedi.

"Üretimden vazgeçmek zorunda kalacak"

Tarımın ülkenin bağımsızlığı açısından vazgeçilmez olduğunu vurgulayan Alışık, üreticinin desteklenmemesi ve maliyetlerin sürekli artması halinde üretimden vazgeçme noktasına gelineceğini söyledi.

Alışık, "Tarım konusu gerçekten bir ülke için olmazsa olmazlarından bir tanesidir. Özellikle bağımsızlık konusunda ama maalesef son dönemlerde bir tekelleşmeyle karşı karşıya kaldığımız için üretici maalesef emeğinin, alın terinin karşılığını almıyor." ifadelerini kullandı.

Girdi maliyetleri, işçilik giderleri ve akaryakıt fiyatlarındaki artışın çiftçiyi zorladığını belirten Alışık, üreticinin gelecek yıl yapacağı ekimin maliyetini dahi önceden öngöremediğini kaydetti.

Alışık, "Çiftçi düşünüyor, şu anda seneye ben diyor ki buğday ekeceğim, arpa ekeceğim. Ya benim bu kadar maliyetim olacak. Maliyetleri de kestiremiyor. Ne kadar maliyeti olacağını da kestiremiyor şimdiden. Çünkü günümüzde enflasyon bir yerde durmuş değil. Akaryakıt bir yerde durmuş değil. Girdiler her gün artıyor." dedi.

"Köylerde genç üreticilerimiz kalmadı"

Tarım sektöründeki en önemli sorunlardan birinin gençlerin köylerden uzaklaşması olduğunu belirten Alışık, üreticilerin yaş ortalamasının 60 civarında olduğunu söyledi.

Alışık, "Böyle devam etmesi durumunda üretim yapmak gerçekten çok zorlaşıyor çünkü girdi maliyetleri bir tarafta, işçi maliyetleri bir tarafta, üretici bayağı bir zorluyor ama ürettiğinin karşılığını almayınca ne yapacak? Bir yıl, iki yıl direndikten sonra üretimden vazgeçmek zorunda kalacak. Bunun sonucunda görüyoruz köylerde maalesef genç üreticilerimiz kalmadı. Bugün yaş ortalaması 60 civarında olan üreticilerimiz kaldı." ifadelerini kullandı.

Gençlerin kentlere göç ettiğini belirten Alışık, köylerde üretilen ürünün hak ettiği değeri bulması halinde gençlerin yeniden tarıma yönelebileceğini ifade etti.

"Gençleri köylere götürecek projeler hazırlanmalı"

Genç nüfusun yeniden köylere kazandırılması için devletin tarım politikalarına daha fazla önem vermesi gerektiğini dile getiren Alışık, bu konuda kapsamlı projeler hazırlanması çağrısında bulundu.

Alışık, "Tarım Bakanlığı gerçekten hızlı bir şekilde, halen önümüzde zaman var, halen fırsat var. Kentten köye biz nasıl gençleri götürürüz? Bu projeler üzerinde çalışmalı, büyük bütçeler ayrılmalı. Çünkü kaybedersek bir daha kazanmak da zor olur." dedi.

Devletin gençlerin köylerde üretim yapmasını teşvik etmesi gerektiğini belirten Alışık, "Zaman varken burada özellikle devlet tarım politikalarına gerçekten çok önem vermeli ve gençleri biz nasıl köylere götürürüz ve genç orada çalışırken ürettiğinin karşılığını alacak mı, huzurlu bir yaşam yaşayacak mı? Bunlar üzerinde devlet kafa yormalı diye düşünüyorum." şeklinde konuştu.

"Üreticinin alın terine saygı gösterelim"

Buğdayın insan hayatında, arpanın ise hayvancılık açısından temel ürünlerden olduğunu vurgulayan Alışık, üreticinin emeğinin karşılığını almasının adalet açısından önemli olduğunu söyledi.

Alışık, "Buğday insan hayatında olmazsa olmazdır. Yani insan bir ekmekle hayatını devam ettirebilir ama ekmek olmayınca bu mümkün değildir. Arpa konusu hayvan için de öyledir. Yani insanoğlu beslenirken ekmek ve et ürünlerine ihtiyaç duyacak hayatını devam ettirebilmesi için. Maalesef böyle değerli ürünlere de gereken değer verilmiyor diye düşünüyorum. Bu da gerçekten bizleri üzüyor." ifadelerini kullandı.

Alışık, açıklamasının sonunda üreticinin ve emekçinin alın terine dikkat çekerek, "Üreticinin alın terine saygı gösterelim, emekçinin alın terine saygı gösterelim. Eğer bir yerde gerçekten üretici hak ettiği değeri almıyorsa burada adaletsizlik vardır diye düşünüyorum." dedi. (İLKHA)