Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, Pasifik Adaları Forumu ülkelerinin Çin'in kıtalararası balistik füze denemesini kınayan "güçlü" bir ortak açıklama hazırladığını duyurdu. Deneme, bölgede güvenlik endişelerini ve jeopolitik rekabet tartışmalarını yeniden gündeme getirdi.

Pasifik Adaları Forumu'na üye ülkelerin, Çin'in kıtalararası balistik füze denemesine karşı "sert" bir ortak açıklama yayımlamaya hazırlandığı bildirildi.

Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, yaptığı açıklamada, Çin'in sahte savaş başlığı taşıyan "stratejik" kıtalararası balistik füze fırlatma denemesini kınayan ortak bir bildiri üzerinde çalışıldığını söyledi.

Albanese, Papua Yeni Gine, Tonga ve Samoa liderleriyle görüşmeleri öncesinde yaptığı açıklamada, bölgesel forumun 18 üyesinin onayına sunulmak üzere bildiri taslağının dağıtıldığını belirtti.

Avustralya Başbakanı, hazırlanan açıklamanın bölgenin güvenliğini korumaya yönelik "çok güçlü bir mesaj" vereceğini ifade etti.

Pasifik ülkelerinden endişe mesajları

Çin'in füze denemesine ilişkin tepkiler sürerken, Tuvalu Başbakanı Feleti Teo da denemeden duyduğu "ciddi endişeyi" dile getirdi.

Teo, nükleer başlık taşıma kapasitesine sahip balistik füze denemesinin, Pasifik ülkelerinin nükleer silahlardan arındırılmış bölge oluşturma hedefleriyle çeliştiğini belirtti. Büyük güçlere okyanusları askeri cephanelikleri için bir "deneme alanı" olarak kullanmaktan kaçınmaları çağrısında bulundu.

Bölgede ekonomik olarak Çin'in yardım ve kredilerine bağımlı birçok ülke Pekin'e yönelik açık eleştirilerde bulunmaktan kaçınırken, Solomon Adaları'nın füze fırlatılmasına ilişkin Çin'e resmi protesto notası verdiği bildirildi.

Tonga Başbakanı Lord Fakafanua da ülkesinin barış çağrısını destekleyen ortak açıklamaya katılacağını açıkladı.

Fiji Savunma Bakanı Pio Tikoduadua ise füze denemesinden önce Çin Büyükelçiliği'ne uyarıda bulunduklarını belirterek, bu tür denemelerin "saygı ve güven açısından olumlu bir işaret olmadığını" söyledi.

Tikoduadua ayrıca Çin'in füze takip gemisi "Yuan Wang 5"in deneme sırasında Fiji'deki bir limanda bulunmasını "garip bir tesadüf" olarak değerlendirdi.

Bölgesel güç rekabeti

Çin'in füze denemesi, Avustralya'nın Güney Pasifik'te Pekin'in artan nüfuzuna karşı hamlelerini artırdığı bir dönemde gerçekleşti.

Pekin'in askeri geçit töreni düzenlediği gün Avustralya ile Fiji arasında savunma iş birliğini güçlendiren bir anlaşmanın imzalanması da bölgedeki rekabetin göstergelerinden biri olarak değerlendirildi.

Çin donanması, 6 Temmuz'da nükleer denizaltıdan kıtalararası balistik füze fırlattı. Çin yönetimi, eğitim amaçlı olduğu belirtilen füzenin Pasifik Okyanusu'nda belirlenen bölgeye başarıyla düştüğünü açıkladı.

Pekin, onlarca yıl sonra duyurulan ilk deniz konuşlu kıtalararası füze denemesi olduğu belirtilen testin, yıllık eğitim planları kapsamında gerçekleştirildiğini, ilgili ülkelerin bilgilendirildiğini ve uluslararası hukuka uygun olduğunu savundu.

Çin ayrıca denemenin herhangi bir ülkeyi hedef almadığını bildirdi. (İLKHA)