İspanya'nın Kuzey Afrika'daki özerk kenti Ceuta'nın yönetimi, son 24 saatte Fas'tan yaklaşık 60 bin göçmenin kente geçtiğini açıkladı. İspanya İçişleri Bakanlığı ise perşembe gününden bu yana yaklaşık 50 bin kişinin sınırı geçtiğini, bunların yaklaşık yarısının Fas'a döndüğünü bildirdi.

Ceuta Özerk Yönetimi Başkanı Juan Jesús Vivas, yaşananların kent için "kesinlikle sürdürülemez" olduğunu söyledi.

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, göç dalgasının ardından cuma günü Ceuta'yı ziyaret etti. Sánchez, sınırın aşılmasını İspanya'nın toprak bütünlüğünün ihlali olarak nitelendirdi.

Göçmen kaçakçılığı şebekelerini suçlayan Sánchez, bu yapıların çok sayıda genci kandırdığını ve onları denizde ya da Ceuta sınırında ölüme sürüklediğini belirtti.

İspanya İçişleri Bakanlığı, sınırı geçenlerin yaklaşık yarısının gönüllü olarak Fas'a döndüğünü açıkladı ve göçmenlerin sınır kapısından Fas tarafına geri döndüğünü gösteren görüntüler paylaştı.

Sınırı geçmeye çalışan göçmenlerden en az 41'inin hayatını kaybettiği bildirildi. Ölümlerin bir bölümünün boğulma, bir bölümünün ise Tarajal Plajı'ndaki sınır bariyerini aşmaya çalışan kalabalık sırasında yaşanan izdiham nedeniyle meydana geldiği belirtildi.

Bölgedeki sularda göçmenlere ait ayakkabı, şamandıra ve kişisel eşyaların bulunduğu bildirildi.

Fas güvenlik güçleri, göçmenlerin Ceuta'ya geçişini engellemek amacıyla bölgeye takviye ekipler gönderirken göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı. Fas'taki insan hakları savunucuları, güvenlik güçlerinin havaya uyarı ateşi açtığını da öne sürdü.

Ceuta'da görev yapan Sivil Muhafızlar (Guardia Civil) adına açıklama yapan Rachid Sbihi, durumu "ciddi bir insani kriz" olarak nitelendirdi. Sbihi, aralarında refakatsiz çocukların da bulunduğu binlerce göçmenin parklarda ve kaldırımlarda gecelemek zorunda kaldığını belirterek, "Kaos var." ifadesini kullandı.

Ceuta'ya ulaşmaya çalışan göçmenlerin önemli bölümü, Fas'ın Fnideq kentinden yüzerek yaklaşık 5 kilometrelik mesafeyi kat ediyor. Bazıları ise daha kısa mesafenin bulunduğu Belyounech çevresinden geçiş yapmaya çalışıyor.

Fas'ın Fnideq kentine komşu Ceuta'da yaşanan krizin ardından göçmenlerin Melilla'ya geçme girişimleri de arttı. İspanya'nın Kuzey Afrika'daki diğer özerk kenti Melilla'ya komşu Bni Nsar'da güvenlik güçleriyle göçmenler arasında çatışmalar yaşandığı, bazı polis araçlarının ateşe verildiği ve çok sayıda kişinin gözaltına alındığı öne sürüldü.

İspanyol ve Ceuta makamları, göç dalgasını, İspanya Yüksek Mahkemesinin kısa süre önce verdiği bir kararla ilişkilendirdi.

Mahkemenin, deniz yoluyla ülkeye ulaşan göçmenlerin kara yoluyla ya da sınır çitine tırmanarak geçenlerin aksine derhal sınır dışı edilemeyeceğine hükmettiği belirtildi.

Sánchez, insan kaçakçılığı şebekelerinin bu kararı yanlış yorumlayarak göçmenleri Ceuta'ya geçmeye teşvik ettiğini söyledi.

Başbakan, kararın kaçakçılık ağları tarafından sosyal medya ve iletişim kanalları üzerinden hızla yayılan bir yorumunun, tanık olduğumuz kitlesel geçiş dalgasını tetiklemiş olabileceğini ifade etti.

Sánchez hükümeti, bu olayın İspanya'nın göçmenlere yönelik yasal düzenleme politikasından kaynaklandığı yönündeki eleştirileri reddetti.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Ceuta'dan gelen görüntülerin "kabul edilemez" olduğunu belirtti.

Von der Leyen, kurallara uyulmadan Avrupa Birliği'ne girişe izin verilemeyeceğini vurgulayarak tehlikeli geçişlerin durdurulması, insan kaçakçılığı ağlarının dağıtılması ve yasal çerçeve kapsamında geri dönüşlerin hızlandırılması çağrısında bulundu.

İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, İspanya ile Schengen bölgesindeki açık sınır uygulamasının askıya alınabileceği uyarısında bulunurken, Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nunez de İspanya sınırındaki kontrollerin güçlendirileceğini açıkladı.

İspanya hükümeti ise Ceuta'daki krizin, ülkede yaşayan yüz binlerce düzensiz göçmene oturma ve çalışma izni verilmesini öngören düzenlemeyle bağlantılı olmadığını savundu.

Fas'ın Madrid Büyükelçisi Karima Benyaich, Ceuta'daki gelişmelerin Fas'ın isteği dışında yaşandığını belirterek sınırı geçenlerin geri dönmesini umduğunu söyledi.

Benyaich, Fas'ın "herkes için yasal, düzenli ve güvenli göçe" öncelik verdiğini ifade etti.

Fas İçişleri Bakanlığı ise İspanyol makamlarının açıkladığı göçmen sayılarına ilişkin henüz açıklama yapmadı.

Ceuta, Afrika'nın kuzey kıyısında yer alan ve İspanya'ya bağlı iki özerk kentten biri. Diğeri olan Melilla ile birlikte Fas topraklarıyla çevrili olan Ceuta, İspanya'nın Avrupa Birliği'nin Afrika kıtasındaki sınır noktalarından biri olarak öne çıkıyor. (İLKHA)