İspanya, Fas sınırındaki Kuzey Afrika toprağı Ceuta'ya yönelik düzensiz göçmen geçişlerinin gece saatlerinde durduğunu açıkladı. Yetkililer, en az 67 kişinin hayatını kaybettiği kitlesel geçiş girişiminin ardından cumartesi günü denize 500 metrelik yüzer bariyer yerleştirmeye başladı.

İspanyol makamlarına göre perşembe gününden bu yana kara ve deniz yoluyla yaklaşık 60 bin kişi Ceuta'ya geçiş yaptı. Avrupa Birliği'nin Afrika kıtasındaki az sayıdaki kara sınırlarından biri olan bölgede yaşanan hareketlilik, şimdiye kadarki en büyük düzensiz göç dalgalarından biri olarak kayıtlara geçti.

İspanya, Ceuta'ya geçen yaklaşık 60 bin kişinin 48 saat içinde önemli bir olay yaşanmadan Fas'a geri döndüğünü bildirdi.

Reuters görüntülerinde, sis altındaki Tarajal Plajı'nda İspanyol askerleri ile güvenlik güçlerinin devriye gezdiği görüldü.

İçişleri Bakanlığı, Sivil Muhafız birliklerinin yerel saatle 07.50'de Tarajal mendireğinde yüzer bariyerin kurulumuna başladığını açıkladı. Göçmenlerin geçişte sık kullandığı noktalardan birine yerleştirilen şişirilebilir bariyerin su yüzeyinde 30 ila 70 santimetre yükseleceği, yaklaşık 1 metre su altına uzanacağı belirtildi. Bariyerler arasında bırakılan koridorda ise Sahil Güvenlik unsurlarının devriye faaliyetlerini sürdüreceği ifade edildi.

Yetkililer, bazı göçmenlerin boğulduğunu, bazılarının ise mendirek ve sınır çitini aşmaya çalışırken ezildiğini belirterek İspanya tarafında şimdiye kadar 67 kişinin cansız bedenine ulaşıldığını açıkladı.

İspanya İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska, insan kaçakçılığı şebekelerini savunmasız göçmenleri istismar etmek ve sosyal medya üzerinden yanlış bilgiler yaymakla suçladı. Bakan, özellikle İspanya Yüksek Mahkemesinin denizde yakalanan düzensiz göçmenlerin fiziksel bir sınır engeli bulunmadığı durumlarda doğrudan geri gönderilemeyeceğine ilişkin kararının yanlış yorumlandığını söyledi.

Ceuta'da konuşan Grande-Marlaska, düzenin büyük ölçüde ilk 24 saat içinde yeniden sağlandığını ancak krizin henüz resmen sona ermediğini belirtti. Gece saatlerindeki düzensiz geçişlerin neredeyse sıfıra indiğini kaydeden Bakan, takviye polis ve asker konuşlandırmasının ihtiyaç duyulduğu sürece devam edeceğini ifade etti.

Grande-Marlaska ayrıca "Fas ne Ceuta ne de İspanya'nın geri kalanı için bir tehdit oluşturuyor. Fas tamamen güvenilir bir ortaktır." dedi ve kitlesel geçiş girişimine ilişkin önceden istihbarat bulunmadığını söyledi.

Fas'ın Akdeniz kıyısındaki İspanyol toprağı Ceuta ile Melilla, Avrupa'ya ulaşmaya çalışan düzensiz göçmenlerin sık sık hedef aldığı sınır noktaları arasında yer alıyor.

Yaşanan kriz, Avrupa Birliği içinde de görüş ayrılıklarına yol açtı. Aralarında İtalya'nın da bulunduğu bazı ülkeler İspanya'nın sınır kontrolünü güçlendirmesi çağrısı yaparken, 22 AB üyesi ülke içişleri bakanlarının olağanüstü toplanmasını talep etti. Söz konusu ülkeler, Avrupa Sınır ve Sahil Güvenlik Ajansı (Frontex) desteğinin artırılması ve Fas ile iş birliğinin gözden geçirilmesini istedi.

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez de AB liderlerinden içişleri bakanlarını acil toplantıya çağırmalarını istedi. Sanchez, bazı ülkelerin İspanya'nın Schengen Bölgesi'nden çıkarılmasını gündeme getirmesini ise bencil, kutuplaştırıcı ve hukuka aykırı olarak nitelendirdi.

İtalya'daki sağ hükümet ise cuma günü İspanya ile Schengen uygulamalarını bir ay süreyle askıya aldığını duyurdu.

İspanya Dışişleri Bakanlığı, Ceuta'ya düzensiz yollarla giren kişilerin İspanya ana karasına veya Schengen Bölgesi'ndeki diğer ülkelere geçemeyeceğini belirtti. Açıklamada, Ceuta'dan deniz ve hava yoluyla ayrılan herkesin polis kimlik kontrolünden geçirildiği, bunun Fas sınırındaki kara kontrollerine ek ikinci bir güvenlik katmanı oluşturduğu ifade edildi.

İspanya son dönemde yarım milyondan fazla belgesiz göçmene oturma izni verilmesini öngören bir düzenleme hazırlamış olsa da hükümet, bu programın Ceuta'daki kitlesel geçişleri teşvik ettiği yönündeki iddiaları reddetti. Yetkililer, başvuru yapacak kişilerin 1 Ocak 2026'dan önce İspanya'da ikamet ettiğini ve başvuru sırasında en az beş aylık kesintisiz ikametini belgelemek zorunda olduğunu vurguladı. (İLKHA)